Life

Ook mannen kampen met paniekaanvallen en dit kan je eraan doen

"Wat gaat die bouwvakker zeggen op zijn werk, dat hij paniekaanvallen heeft? Nee toch."

“Je hart gaat als een razende tekeer, zweetparels op je voorhoofd, een ijzeren gordijn blokkeert je borstkas en je longen zijn te klein om te ademen.” Het lijkt om een hartaanval te gaan, maar precies zo omschrijft Leen Dendievel paniekaanvallen in haar boek ‘Asem’. En ook mannen hebben er last van. 

“Heel veel mannen zelfs”, zegt Leen Dendievel. Gescheiden mannen, zakenmannen voor wie de druk gewoon te veel is, bouwvakkers, … iedereen. En wat gaat die bouwvakker zeggen op zijn werk, dat hij met paniekaanvallen kampt? Nee toch.

Tijdens signeersessies dacht ik weleens dat mannen voor hun vrouw het boek kwamen kopen, maar dan was het voor zichzelf. Ik vind het heel sterk dat ze daarvoor uitkomen. Dat is niet gemakkelijk, want je stelt je kwetsbaar op, en dat is niet sociaal aanvaard voor mannen. Nog altijd niet.”

Leen Dendievel paniekaanvallen
Foto: Selina De Maeyer

Wat gebeurt er tijdens een angstaanval?

“Als je angstig bent, maakt je lichaam zich klaar om te vechten of te vluchten. Alle zuurstof gaat naar je spieren, die spannen zich op, klaar om te reageren. Als er niks is om tegen te vechten of voor te vluchten, zoals bij een paniekaanval dan lig je daar, je spieren zijn gespannen, je krijgt te weinig zuurstof in je hoofd. Je voelt je ijl en bent wat misselijk. Je hoofd zegt de hele tijd: ‘ik ga dood, ik ga flauwvallen’. Dat gebeurt vanbinnen, anderen zullen er weinig van merken, maar jij bent wel doodmoe na afloop.

“Als je er niet vertrouwd mee bent, is een paniekaanval moeilijk te herkennen.”

Niet weten wat je overkomt maakt je onzeker, hoe stabiel je van nature ook bent. Zolang je niet weet wat het is, waar het vandaan komt en waarom het jou overkomt, dreig je van een evenwichtsbalk te vallen. Je hebt even geen houvast meer.”

Wat zijn de oorzaken van paniekaanvallen?

“Paniekaanvallen hebben een waaier van oorzaken en het is ontzettend belangrijk om te ontdekken wat de jouwe zijn. Misschien was een van je ouders heel angstig en heb je die stress meegekregen. Of misschien heb je een trauma meegemaakt – dat kan ook heel klein zijn. Iemand verliezen hakt er bij iedereen in – mannen zijn ook maar mensen hé. Een liefdesbreuk, een accident … het is niet omdat een man een man is dat een autoaccident geen trauma kan veroorzaken.

“Mannen zijn ook maar mensen.”

Het kan ook in je karakter zitten, als je nooit nee zegt omdat je niemand wilt teleurstellen bijvoorbeeld. Maar als je zelf niet op en top bent , dan kan je er ook niet zijn voor je vrienden, voor je familie, voor je school en voor je werk. Jij moet zelf eerst opgeladen zijn.

En natuurlijk kan het ook een puur neurologische oorzaak hebben, dan zijn paniekaanvallen alleen te behelpen met pillen.”

paniekaanvallen Leen Dendievel

Hoe weet je wat zo’n aanval bij jou triggert?

“Je moet je afvragen wanneer die paniekaanval kwam opzetten, wat er vlak daarvoor gebeurd is, wat die stress veroorzaakt. Vragen als ‘wat heb je deze week gedaan’, ‘wie ben je tegengekomen’, ‘heb je al gerust’, ‘heb je teveel koffie gedronken’, ‘heb je ruzie gehad met iemand’, … kunnen duidelijkheid scheppen.

De vragen die je aan jezelf moet stellen kan een vriend of vriendin ook stellen. Soms kan het zelfs helpen dat iemand anders het zegt, kan iemand anders de oorzaken en triggers sneller vinden.

Het kan best dat je er zelf uitkomt, maar als je écht niet weet vanwaar je paniek komt, dan ga je best naar een psycholoog. Ik denk trouwens dat een psycholoog goed is voor iedereen: ventileren tegen iemand die niets met je leven te maken heeft, dat kan deugd doen. En nadenken over jezelf, da’s positief.”

Welke trucjes helpen om (iemand) te kalmeren?

“Goed ademen, je daar even op focussen. Een keer goed inademen door de neus en dan zes-zeven-tellen uitademen door je mond. Je doet dat zo lang het nodig is. Op den duur is je brein zo gefocust op dat ademen dat de paniekaanval overgaat.

Wat misschien nog beter helpt is vriendenlijk in jezelf uitleggen wat er gebeurt. ‘Het is een paniekaanval, je hebt een drukke week gehad, … je hebt in de file gestaan, … Ook wandelen of sporten kan helpen, maar daarmee geraken je gespannen spieren hun energie wel kwijt, maar is de paniek zelf nog niet aangepak.

“Sporten kan helpen, maar het lost je angst niet op.”

Als iemand die je kent midden in een paniekaanval zit, kan je best praten. Vertel hoe hij of zij moet adem, ademen mee. Wat ook kan helpen is die persoon laten vertellen wat er aan de hand is, dan leg je de focus net niet op dat ademen.

Durf erover te praten. Een man mag nog altijd man zijn, maar hij mag ook echt wel uitkomen voor zijn gevoelens.”

06-05-2019 - Jutta